آموزش محیط زیست را می توان یک نظام فکری جدید عنوان نمود که توسط آن انسان می تواند به طور هماهنگ با طبیعت به زندگی خود ادامه دهد. در این نظام فکری اصول، ارزش ها، عواطف و مسوولیت های فردی و حرفه ای و حتی عادات رفتاری هر فرد و نهایتا جامعه باید در جهت هماهنگی با طبیعت متحول گردد. در راستای برقراری این نظام فکری و آموزشی، در پژوهش حاضر، نیازهای آموزشی محیط زیست دانش آموزان استان خوزستان مورد بررسی و مداقه قرار گرفته است. تحقیق حاضر، از نظر هدف، تحقیقی کاربردی و از لحاظ روش مطالعه ای توصیفی - پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش را دانش آموزان دختر و پسر مقطع راهنمایی و متوسطه مدارس استان خوزستان در سال تحصیلی 87-1386 تشکیل داده اند. نمونه های پژوهش مشتمل بر 1067 نفر بوده که به صورت نمونه گیری خوشه ای از شهرهای اهواز، بهبهان، مسجدسلیمان و بندرامام خمینی انتخاب شده اند. ابزار گردآوری اطلاعات پرسشنامه ای بوده است که طبق نظر اساتید متخصص محیط زیست و آموزش ساخته شده و از پایایی و روایی قابل توجهی برخوردار است. داده های به دست آمده از پژوهش با استفاده از شاخص های آمارتوصیفی شامل جدول فراوانی، میانگین و روش های آمار استنباطی آزمون Fو آزمون کای دو، تحلیل واریانس، ضریب هم بستگی، تست دانکن و رگرسیون چند متغیره مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. از نتایج پژوهش عبارتند از:1. مطالب کتاب های درسی، اطلاعات زیست محیطی کافی مربوط به محل زندگی دانش آموز را به وی ارایه نمی دهد.2. معلمین مدارس استان خوزستان اطلاعات متناسب با محیط زیست منطقه را به دانش آموزان ارایه نمی دهند.3. فوق برنامه ها و فعالیت های جنبی در زمینه محیط زیست در مدارس استان خوزستان بسیار کم بوده و شناخت کافی از محیط زیست منطقه و محل زندگی دانش آموز را به وی ارایه نمی دهد.4. تاثیر فوق برنامه های مدرسه در ایجاد انگیزه نسبت به محیط زیست و سطح آگاهی دانش آموزان نسبت به دو متغیر اطلاعات کتاب های درسی و معلمین، بیشتر است.

در اقلیم کشاورزی، شناخت ویژگی های اقلیمی هر منطقه به منظور تطابق داشتن آن با کشت هر گیاه و در نظر گرفتن احتمال رخدادهای نامطلوب جهت جلوگیری از آسیب های گیاهی و بالا بردن تولید حایز اهمیت است. این مطالعه به روش توصیفی تحلیلی - میدانی در سال 1382-1381 به مدت یکسال در منطقه برخوار اصفهان انجام شد. پس از جمع آوری اطلاعات لازم از منابع و سازمان های مختلف، با ایجاد یک باغ آزمایشی کشت پسته، اقدام به دیده بانی های فنولوژی و هواشناسی گردید. آنگاه داده های جمع آوری شده با استفاده از نرم افزارهای Ecxel و SPSS مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت. یافته های این تحقیق نشان داد که بر حسب دمای موثر طول دوره فعالیت بیولوژی پسته در این منطقه 257روز می باشد که در این مدت گیاه در مجموع 4134.6 درجه - روز حرارت در فازهای مختلف نیاز دارد. در طول دوره مذکور بارش و تابش بعنوان دو عنصر اقلیمی محدودکننده فعالیت بیولوژی گیاه پسته مورد شناسایی قرار گرفتند، در صورتیکه مقدار رطوبت نسبی هوا و نوع خاک ها چنین محدودیتی ایجاد نکردند. پیش بینی تاریخ احتمالی آغاز، طول و توسعه هر فاز فنولوژی و همچنین روبرو شدن با سرمای بهاره و پیش رس پاییزه در منطقه از دیگر یافت ههای این تحقیق است. اگرچه درجه حرارت عامل شروع کننده و محرک فرآیندهای بیداری و رشد هر گیاه در دوره فعالیت بیولوژیکی محسوب می شود، اما همین عامل می تواند باعث توقف و یا نارسا شدن رشد گردیده و یا به طور کلی نابودی آن را موجب شود. شناخت درجه حرارتهای لازم و مطلوب در هریک از فازهای فنولوژی و درجه توسعه هر فاز با توجه به مجموع واحدهای حرارتی کسب شده و نیز آستانه های حداقل و حداکثر محدوده طاقت گیاه و نیز میزان رطوبت نسبی و آب مورد نیازآن مسایلی است که باید برای کشت هر گیاه در نظر گرفته شود. علاوه بر آن ویژگی های خاک نیز از موضوعاتی است که در بررسی های محیط باید مد نظر قرار گیرد.

در مطالعات آب و هواشناسی کشاورزی، شناخت ویژگیهای آب و هوایی هر منطقه به منظور بررسی تطابق کشت هر گیاه و پیش بینی احتمال رخدادهای نامطلوب جوی برای جلوگیری از آسیبهای گیاهی و افزایش راندمان تولید حایز اهمیت است. در این پژوهش، شرایط محیطی و نیازهای حرارتی کشت پسته در دشت جرقویه سفلی اصفهان با روش توصیفی تحلیلی - میدانی برای سالهای 84-1383 بررسی شده است. بدین منظور پس از جمع آوری اطلاعات لازم از منابع و سازمانهای مختلف با احداث یک ایستگاه هواشناسی کشاورزی در باغ پسته، اقدام به دیده بانیهای فنولوژیک و هواشناسی گردید. آنگاه داده های جمع آوری شده با استفاده از برنامه های SPSS و Excel  تجزیه و تحلیل آماری گردید. یافته های این تحقیق نشان داد که طول دوره فعالیت بیولوژیک پسته در این منطقه 273 روز است که در این مدت گیاه در مجموع به 6/4234 درجه - روز حرارت در فازهای مختلف نیاز دارد. در این دوره، از میان عناصر آب و هوایی، بارش و تابش می توانند برای گیاه محدودیت ایجاد کنند، اما رطوبت نسبی هوا و نوع خاکها برای آن محدودیتی ایجاد نمی کنند. پیش بینی تاریخ احتمالی آغاز، طول و توسعه هر فاز فنولوژیک و همچنین رو به رو شدن با سرمای بهاره و پیش رس در منطقه از یافته های این تحقیق است.اگر چه درجه حرارت عنصر شروع کننده و عامل فرآینده بیداری و رشد هر گیاه در دوره فعالیت بیولوژیک است، اما همین عامل می تواند باعث توقف و یا نارسا شدن رشد گردد و یا به طور کلی نابودی آن را موجب شود. شناخت درجه حرارتهای لازم و مطلوب در هر یک از فازهای فنولوژیک و درجه توسعه هر فاز با توجه به مجموع واحدهای حرارتی کسب شده و نیز آستانه های حداقل و حداکثر محدوده های طاقت گیاه  و نیز میزان رطوبت نسبی و آب موردنیاز آن مسایلی است که باید برای کشت هر گیاه درنظر گرفته شوند. علاوه بر آن، ویژگی های خاک نیز از موضوع هایی است که در بررسیهای محیط باید مدنظر قرار گیرد.

مطالعه انجام شده در رویشگاههای زبان گنجشک نشان می دهد که این گونه، از جلگه تا ارتفاعات فوقانی و از منتهی الیه غربی تا شرقی جنگلهای کرانه دریای خزر انتشار دارد و به خوبی اقالیم نیمه مرطوب تا خیلی مرطوب با زمستانهای معتدل تا خیلی سرد را تحمل می نماید. ون در روی خاکهای غنی تا متوسط، مرطوب با زهکشی کامل تا ضعیف، وبافت سیلت - لومی تا لوم - رسی به خوبی رشد می کند و به pH های متفاوت و مواد مادری در اشکال اسیدی، آهکی و رسوبی سازگاری نشان می دهد. بدین ترتیب این گونه روی تیپهای گوناگون خاک اعم از گلی، پسدوگلی، انواع خاکهای قهوه ای (آهکی، اسیدی، جنگلی، شسته شده)، آبرفتی و کوهرفتی، با هوموسهای هیدرومول تا غالبا مول فعال یافت می گردد. در غرب گیلان زبان گنجشک در جلگه جامعه Fraxino-Buxetum و در ارتفاعات میان بند تا پایینی بالابند تا مرز قلمرو راش - کوله خاس، جامعه Fraino-Aceratum را تشکیل می دهد. در اراضی جلگه ای آبگیر (با زهکشی ضعیف) مازندران، جامعه Fraxino-Alnetum و در دشتهای آبرفتی مازندران و دره های کوهستانی مرطوب و خنک گلستان، به صورت جامعه Fraxino-Carpinetum  ظاهر می گردد. در حد بالایی مناطق رویشی مدیترانه ای واقع در دره های انشعابی البرز جامعه Fraximo-Queercetum castaneifoliae و در ارتفاعات مناطق مرتفع جامعه Fraxino-Quercetum atropatanae و در تلاقی آب و هوای آسیای میانه با فلات مرکزی ایران و شرق دریای خزر جامعه Fraxino-Tilietum را شکل می دهد. به طور کلی اجتماع غالب زبان گنجشک در طبقات و یا جوامع رویشی راش، بلوط - ممرز و انجیلی - ممرز تشکیل نمی گردد مگر در دره های کوهستانی خنک با خاک مرطوب، غنی و زهکشی شده که با سایر پهن برگان پرنیاز، توده های آمیخته را ایجاد می نماید. نتایج این تحقیق همچنین آشکار می کند که درختان زبان گنجشک در رویشگاههای واجد جامعه Fraxino-Buxetum دارای پتانسیل تولیدی مطلوبتر نسبت به سایر رویشگاهها (با جوامع متفاوت این گونه) می باشند.

لطفا برای مشاهده چکیده به متن کامل (PDF) مراجعه فرمایید.

زنان، به علت ویژگی های ذاتی و نقش های اجتماعی، در مدیریت محیط زیست نقشی اساسی دارند، نقشی که ایفای آن نیازمند دانش و آگاهی کافی است و زنان شهری، به دلیل آن که در معرض آلودگی های شهری و صنعتی اند، سهم بیش تری دارند.جامعه آماری پژوهش را زنان خانه دار منطقه 12 شهرداری تهران تشکیل می دهند، که از میان آن ها، 263 نفر به عنوان نمونه آماری انتخاب شده اند. ابزار پژوهش، پرسش نامه یی با چهار بخش سنجش دانش و آگاهی، مسایل و مشکلات زیست محیطی، روش های ارایه آموزش های زیست محیطی، و ویژگی های فردی است، که روایی آن به وسیله کارشناسان، و پایایی آن با استفاده از ضریب آلفای کرون باخ (0.87) تایید شده است. پردازش و تحلیل داده ها نیز با استفاده از نرم افزار SPSS صورت گرفته است.یافته های پژوهش نشان می دهد که زنان از مفاهیم پایه یی محیط زیست آگاه اند، اما از روش های مدیریت، مانند مدیریت پس ماند، آگاهی چندانی ندارند، هم چنین، زنان با سن کم تر، آگاهی های زیست محیطی پایین تری دارند و برنامه های آموزشی زیست محیطی، نخست، باید آن ها را مورد توجه قرار دهد.

جوامع روستایی ارتباط تنگاتنگی با محیط پیرامون خود دارند که بسیاری از ویژگی های آن ها منجر به توسعه کارآفرینی و تقویت اقتصاد روستایی می گردد و بعضی دیگر، توسعه کارآفرینی را با محدودیت مواجه ساخته، پیشرفت اقتصادی را به تأخیر می-اندازند. با توجه به اثرات محدودیت های کالبدی و زیست محیطی بر توسعه کارآفرینی در روستاهای پیرامونی مرز و تالاب بین المللی هامون، هدف پژوهش حاضر، تحلیل اثرات این محدودیت ها در روستاهای بخش قرقری شهرستان هیرمند می باشد. این تحقیق از نوع توصیفی- تحلیلی است که در آن از روش اسنادی برای بررسی سوابق و تبیین مسئله و از روش پیمایشی (با ابزار مصاحبه و تکمیل پرسشنامه) برای جمع آوری داده های مورد نیاز در سطح روستا استفاده شده است. جامعه آماری پژوهش شامل سرپرستان خانوارهای ساکن در محدوده موردمطالعه می باشد که با توجه به تعداد خانوارهای ساکن در محدوده موردمطالعه و استفاده از فرمول کوکران، تعداد 348 نمونه برای تکمیل پرسشنامه های تحقیق محاسبه گردید. تجزیه وتحلیل داده ها با استفاده از روش های آمار توصیفی و تحلیلی، مدل ARAS و نرم افزارهای SPSS، Choice Expert و ArcGIS انجام گردیده است. نتایج مدل ARAS در بررسی شدت محدودیت های کارآفرینی در روستاهای موردمطالعه نشان می دهد که محدودیت های کالبدی در 6/58 درصد از روستاها و محدودیت های زیست محیطی نیز در 9/68 درصد از روستاها در سطح شدید یا بسیار شدید می باشد. همچنین بر اساس نتایج آزمون فریدمن، محدودیت های ناشی از وجود دیوار مرزی با میانگین 487/0 و محدودیت دسترسی به منابع آب با میانگین 393/0 به ترتیب بالاترین محدودیت های کالبدی و زیست محیطی را در بین محدودیت های متنوع در هر بعد به خود اختصاص می دهند.

زمینه و هدف: دیابت، با عوارض متعددی همراه است که یکی از شایع ترین آن ها نوروپاتی می باشد. این بیماری در زنان شیوع بیشتری دارد و در صورت نقص در خودمراقبتی و برآورده نساختن نیازهای مرتبط با آن، می تواند منجر به بروز عوارض متعدد و یا حتی مرگ شود. پژوهش حاضر با هدف تعیین توان خودمراقبتی زنان مبتلا به دیابت با نوروپاتی محیطی و نیازهای مرتبط با آن بر اساس الگوی خودمراقبتی اورم انجام گردید.مواد و روش ها: این مطالعه توصیفی - مقطعی بر روی زنان مبتلا به دیابت با نوروپاتی محیطی تحت پوشش کلینیک دیابت یکی از بیمارستان های شهر گناباد در سال 1393 انجام گردید. 120 بیمار به روش دردسترس انتخاب شدند. ابتدا نوروپاتی بیماران با استفاده از ابزار میشیگان و سیستم درجه بندی بالینی تورنتو تعیین شد و سپس داده ها با استفاده از پرسشنامه سنجش نیازهای خودمراقبتی و پرسشنامه توان مراقبت از خود در بیماران مبتلا به دیابت مبتنی بر الگوی خودمراقبتی اورم گردآوری شدند. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون کای اسکوئر تحت نرم افزار آماری  spss 17صورت گرفت.یافته ها: توان خودمراقبتی %71.7 مشارکت کنندگان در سطح ضعیف با میانگین و انحراف معیار 33.72±8.48 بود و طبق نیازسنجی انجام شده، در حیطه های دانش، نگرش و عملکرد به ترتیب، %10.8، %0.8 و %52.5 افراد در سطح ضعیف قرار داشتند.نتیجه گیری: بنابر یافته ها توان خودمراقبتی زنان مبتلا به دیابت با نوروپاتی محیطی در حد ضعیف بود و ضعف در حوزه عملکردی و مهارتی مراقبت از خود نسبت به حوزه نگرش و خصوصا دانش بیشتر بوده است. لذا توصیه می شود اقدامات لازم جهت ارتقای توان خودمراقبتی، بر اساس نیاز بیماران تدوین و اجرا گردد.